Η συζήτηση με έναν γονέα σχετικά με την εισαγωγή ενός συστήματος υποστηρικτικής επικοινωνίας δεν είναι ποτέ  εύκολη. Μερικοί γονείς φοβούνται ότι αυτό σημαίνει πως οι επαγγελματίες έχουν σταματήσει να ελπίζουν στην ανάπτυξη ομιλίας. Αυτό όμως δεν είναι αλήθεια. Ένας σωστός θεραπευτής θα επιδιώκει πάντα την ανάπτυξη της ομιλίας, αλλά ταυτόχρονα θα φροντίζει το παιδί να έχει έναν άμεσο τρόπο να επικοινωνεί. Με αυτόν τον τρόπο μπορούμε να αντιμετωπίσουμε άμεσα και να μειώσουμε τη μεγάλη απογοήτευση που βιώνει ένα παιδί όταν δεν μπορεί να εκφράσει τις ανάγκες και τις επιθυμίες του. Όταν αυτή η βασική ανθρώπινη ανάγκη ικανοποιείται, το παιδί είναι επίσης σε καλύτερη θέση να ανταποκριθεί στην εντατική υποστήριξη και εκπαίδευση που χρειάζεται. Παρακάτω παρουσιάζονται μερικοί από τους λόγους για τους οποίους το Σύστημα Επικοινωνίας μέσω Ανταλλαγής Εικόνων PECS® αποτελεί τη δική μου πρώτη επιλογή στις περισσότερες περιπτώσεις.

  1. Το PECS είναι ένα πρακτικό σύστημα βασισμένο σε εικόνες και έντυπο υλικό

Το πρωτόκολλο του PECS διασφαλίζει ότι το παιδί μαθαίνει και εξασκεί την φυσική προσέγγιση που απαιτείται για αποτελεσματική επικοινωνία. Για να γίνει αποδεκτό και να ικανοποιηθεί ένα αίτημα, το παιδί χρειάζεται να πλησιάσει το άτομο από το οποίο ζητά βοήθεια.  Αυτό διαφέρει σημαντικά από ένα ηλεκτρονικό σύστημα που εισάγεται πολύ νωρίς, όπου το παιδί μπορεί να στέκεται σε μια γωνία, με γυρισμένη την πλάτη, πατώντας επανειλημμένα ένα κουμπί που λέει, για παράδειγμα, «θέλω σοκολάτα». 

  1. Το PECS είναι πλήρως προσανατολισμένο και εξατομικευμένοστο παιδί

Κατά την έναρξη του PECS, μια προσεκτική καταγραφή των πραγμάτων που αρέσουν και παρακινούν το παιδί χρησιμοποιείται ως εφαλτήριο. Το παιδί ζητά μόνο πράγματα που το ενδιαφέρουν πραγματικά και τα οποία είναι άμεσα διαθέσιμα μόλις τα ζητήσει. Ένα βιβλίο εικόνων με πολλά αντικείμενα ή ένας πίνακας επικοινωνίας σε μια παιδική χαρά μπορεί να φαίνονται εντυπωσιακά, όμως δεν γνωρίζουμε αν αντιπροσωπεύουν κάτι που ενδιαφέρει πραγματικά ένα παιδί με δυσκολίες στην επικοινωνία. Παρεμπιπτόντως, δεν έχω δει ποτέ κάποιο παιδί ή ενήλικα να χρησιμοποιεί αυθόρμητα έναν πίνακα επικοινωνίας σε δημόσιο χώρο ή στο σχολείο και μερικές φορές αναρωτιέμαι αν η παρουσία τους αντανακλά περισσότερο μια καλή πρόθεση παρά ουσιαστική λειτουργικότητα. 

  1. Το PECS σέβεται την αυτονομία του παιδιού

Το πρωτόκολλο του PECS περιορίζει σημαντικά τη χρήση έντονων σωματικών καθοδηγήσεων, οι οποίες δυστυχώς συχνά αποτελούν μέρος της καθημερινότητας πολλών παιδιών με πρόσθετες ανάγκες. Στα αρχικά στάδια του PECS, ένας δεύτερος ενήλικας μπορεί να βρίσκεται πίσω από το παιδί και να το καθοδηγεί ήσυχα, ώστε να πάρει την εικόνα και να τη δώσει στον συνομιλητή. Μόλις το παιδί το κάνει, το αίτημά του ικανοποιείται αμέσως, συνήθως μέσα σε λιγότερο από ένα δευτερόλεπτο, και ο καθοδηγητής σταματά την κάθε φυσική επαφή. Σε πολλές περιπτώσεις, σε αυτό το στάδιο μπορεί να χρησιμοποιηθεί μια χειρονομία· προτείνεται πάντα η προτροπή που είναι καταλληλότερη για το κάθε παιδί. Ο στόχος είναι το παιδί να καταλάβει γρήγορα ότι δίνοντας μια εικόνα σε κάποιον άλλον, συμβαίνουν καλά πράγματα για το ίδιο. Έτσι, η ανάγκη για σωματική βοήθεια είναι συνήθως προσωρινή. Σε πολλές περιπτώσεις αυτή διαρκεί λιγότερο από μία ώρα.

4. Το PECS είναι σαφές και κατανοητό από όλους

Το PECS παρέχει έναν ξεκάθαρο τρόπο επικοινωνίας. Δεν υπάρχει σύγχυση σχετικά με το τι σημαίνει μια εικόνα. Αν χρειάζεται, μπορεί να εκτυπωθεί και μια επεξηγηματική λέξη πάνω στην κάρτα PECS. Η νοηματική γλώσσα μπορεί να είναι δύσκολη στην κατανόηση, ακόμα κι αν οι γύρω γνωρίζουν τα σήματα, γιατί συχνά δεν εκτελούνται σωστά, ιδιαίτερα όταν το παιδί έχει δυσκολίες στη λεπτή ή αδρή κινητικότητα ή στη μίμηση. Συγκρίνετε αυτό με μια εμπειρία όπου ένα παιδί δίνει, για παράδειγμα, μια εικόνα παγωτού σε κάποιον σε ένα κατάστημα. Δεν υπάρχει καμία ασάφεια, και όλοι βγαίνουν ευχαριστημένοι από την κατάσταση!

  1. Το PECS διδάσκει την κατανόηση των εικόνων μέσα από την εμπειρία

 Ένα παιδί δεν χρειάζεται να κατανοεί εκ των προτέρων τι σημαίνουν οι εικόνες για να χρησιμοποιήσει το PECS. Η κατανόηση αυτή διδάσκεται μέσα από την ίδια τη διαδικασία του συστήματος. Ορισμένα παιδιά γνωρίζουν ήδη τη σημασία των εικόνων, ενώ άλλα όχι. Με το PECS όμως μαθαίνουν γρήγορα, επειδή το πρωτόκολλο περιλαμβάνει συγκεκριμένες και αποτελεσματικές στρατηγικές διδασκαλίας. 

 Ο Στόχος: Επικοινωνία για μια ολόκληρη ζωή 

Η αναφορά στην υποστηρικτική επικοινωνία δείχνει ξεκάθαρα ότι ο επαγγελματίας θέλει να προσφέρει ένα εργαλείο παράλληλα με τις προσπάθειες διδασκαλίας και ανάπτυξης της ομιλίας ως κύριας μορφής επικοινωνίας. Έχω εργαστεί με πολλά παιδιά όπου αυτό συνέβη, και σταδιακά μπόρεσαν να μειώσουν τη χρήση του PECS. Για άλλα παιδιά, η ομιλία ίσως να μην γίνει ποτέ πλήρως λειτουργική. Ωστόσο, αν αυτά τα παιδιά έχουν μάθει να χρησιμοποιούν το PECS, μπορούν πάντα να το χρησιμοποιούν για να εκφράζουν τις ανάγκες και τις επιθυμίες τους. Οι επικοινωνιακές ανάγκες ενός παιδιού πρέπει να είναι προτεραιότητα σε κάθε εκπαιδευτικό περιβάλλον. Ένα άτομο που δεν έχει λόγο στο τι κάνει ή τι του αρέσει είναι πολύ πιθανό να είναι εξαιρετικά δυστυχισμένο ή θυμωμένο, συχνά και τα δύο ταυτόχρονα. Αυτό είναι αφόρητο και ανήθικο. 

Το PECS παρέχει μια σαφή, τεκμηριωμένη προσέγγιση για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης και προσφέρει σχεδόν άμεση λύση, δίνοντας φωνή στα παιδιά, μειώνοντας την απογοήτευση και χτίζοντας ουσιαστικές σχέσεις. 

Σχετικά με τη συγγραφέα 

Η Bethan Williams είναι πιστοποιημένη λογοθεραπεύτρια και Πιστοποιημένη Αναλύτρια Συμπεριφοράς (BCBA) στο Ηνωμένο Βασίλειο, με εκτενή εμπειρία στην υποστήριξη παιδιών με επικοινωνιακές δυσκολίες. Παθιασμένη με την παροχή φωνής σε κάθε παιδί, ειδικεύεται στη χρήση τεκμηριωμένων και πρακτικών στρατηγικών, όπως το PECS, για να βοηθήσει τους εκπαιδευόμενους να αναπτύξουν ουσιαστικές και λειτουργικές δεξιότητες επικοινωνίας. 

Θέλετε να μάθετε περισσότερα για το PECS; 

Εκπαίδευση PECS: Αποκτήστε πρακτική εμπειρία με την επίσημη εκπαίδευση PECS Επιπέδου 1, που προσφέρεται από την Pyramid Educational Consultants, τη μοναδική πηγή του PECS. 

Προϊόντα PECS: Επισκεφτείτε το ηλεκτρονικό κατάστημα PECS για βιβλία επικοινωνίας, εικόνες και υλικό έναρξης. 

Επικοινωνήστε μαζί μας: Δεν ξέρετε από πού να ξεκινήσετε; Η ομάδα μας μπορεί να σας βοηθήσει να βρείτε την καλύτερη υποστήριξη επικοινωνίας για τους μαθητές σας- Επικοινωνήστε εδώ. 

© Pyramid Educational Consultants, LLC. 2026